- Yenişehir, İşçiler Cd. No:126, 35220 izmir Medicana Hastanesi
- Çalışma Saatleri 09:00 - 17:00
Menisküsler halka şeklinde, kulak kıkırdağına benzer kıvamında, her bir dizde iç ve dış olmak üzere ikişer adet bulunan önemli yapılardır. Bu yapıların temel görevi gelen yükleri emerek kıkırdakları korumak yani şok absorbisyon ya da bir amortisör gibi süspansiyon görevi görmektir. Sağlıklı bir menisküsün kıkırdaklara temas eden yüzeyleri cam gibi pürüssüzdür, ancak yırtıldığında açığa çıkan iç doku oldukça pütürlü, bir zımpara kağıdı ya da törpü gibi bir yüzeydir. İşte bu pürüzlü yüzey, her yüklenmede ya da her adımda kıkırdak dokuda hasar bırakır. Belli sayıda kıkırdak hücresinin ölmesine neden olur. Ölen kıkırdak hücrelerinin yerine yenisi yapılamamaktadır, bu nedenle kıkırdak hasarı-kıkırdak ölümleri belli bir eşiği aştığında artık geri dönüşü olmayan kireçlenme ya da sıvı eksilmesi diye bildiğimiz tablolar ortaya çıkar. Bir günde kaç adım attığınızı düşünün on günde, bir ayda, bir yılda kaç adım attığınızı düşünün… işte her adımda, her yüklenmede yırtık menisküs kıkırdağınızda geri dönüşü olmayan hasar bırakır ve belli bir eşik seviyeden sonra artık bu hasar bilinen tıbbı yöntemlerle tedavi edilemez duruma gelebilir. O nedenle menisküs yırtıklarına dikkat etmek ve mutlaka tedavilerini gerçekleştirmek gerekir.
Ön çapraz bağ, diz ekleminin en önemli bağlarından bir tanesidir. Temel görevi dizden aşağısının öne kaymasını ve dönmeleri engellemektir. Aşağı yukarı 1 cm kalınlığında ve 2,5 cm uzunluğunda olan bu küçük bağa ait yaralanmalar, diz yaralanmaları içerisinde en sık görülen ve en ciddi sonuçları olanlardandır. Sadece profesyonel sporcular değil, hafta sonu halı sahada futbol oynayan ya da amatör bir şekilde spor yapan birçok insanda görülebilir. Bu bağ, yaralandıktan sonra kendi kendisine iyileşme potansiyeli bulunmamaktadır. Yırtılan ya da kopan uçlar atrofiye uğrarlar ve diz eklemi tamamen ön çapraz bağsız bir diz haline dönüşür. Bu durum ise, diz ekleminini savunmasız ve korumasız bırakarak, belli durumlarda daha büyük yaralanmalar yaşamasına neden olabilir.
Bu yaralanmaların temel tedavi şekli ön çapraz bağ rekonstrüksiyonu dediğimiz ameliyatlardır. Ancak her ön çapraz bağ yırtığı yaşayan hastanın ameliyat olması gerekmemektedir. Belli bir hasta kesimi çapraz bağı yırtık olsa da yaşamının sonuna kadar ciddi bir sorun yaşamadan aktivitesine devam edebilmektedir. Önemli olan kimde tedavi gerekliliği bulunduğunu yani hangi hastanın tedavi edilmesi gerektiğine karar vermektir.
Ön çapraz bağ yırtıklarını ameliyat etmenin iki önemli gerekçesi vardır. Bunlardan bir tanesi çapraz bağı sağlam dize yandan bakıldığında, her adımda diz ekleminde 2-3 ml lik öne arkaya kayma hareketi olur.. Ancak eğer çapraz bağınız yırtıksa bu hareket miktarı 5-10 ml e kadar çıkabilir. Bu da dizde boşalmalara, dönü dönüverme epizotlarına neden olur. İşte diz ekleminde bu fazladan hareket bir süre sonra eklemde artroza, kireçlenmelere ve yıpranmalara neden olmaktadır. Eğer genç bir yaştaysanız ya da aktif bir yaşamınız varsa, haraketliyseniz ön çapraz bağ ameliyatı olarak çapraz bağınızın tedavi edilmesini öneriyoruz. Tedavi için ikinci önemli gerekçe ise ani durmalı sporlarla ilgilenmek ya da ağır bir işinizin olmasıdır. Eğer futbol, voleybol, basketbol kayak gibi ani durmanın yani aniden durmanızı gerektiren sporlarla ilgileniyorsanız, hareketli, aktif ve ağır bir işiniz varsa, yaşınız kaç olursa olsun, mutlaka ön çapraz bağ yırtığınızın tedavi edilmesi gerekir. Eğer bu tedavi yapılmazsa ön çapraz bağı bulunmayan bir dizle, basit bir darbe ile ciddi diz yaralanmaları: menüsküs yırtıkları, kıkırdak hasarları, kırıklar, çıkıklar yaşama olasılığınız bulunmaktadır. Bu durumlar sadece spor ya da iş yaşamınızı değil normal yaşamınızı da etkileyebilecek yaralanmalara ve sakatlanmalara neden olabilecektir. İşte bu nedenle bu sporlarla ilgilenen ya da belirli meslek gruplarında olanlara, yaşı kaç olursa olsun ön çapraz bağ yırtıklarının tedavi edilmesini şiddetle öneriyoruz.
Dizde diğer bağ yaralanmaları: Diz ekleminin bağ yaralanmalarının büyük bir kısmı ön çapraz bağ yırtıkları şeklinde olsa da iç yan bağ, dış yan bağ ya da arka çapraz bağ gibi diğer bağlar da tek başına ya da birlikte yaralanabilirler. Genellikle futbol, basketbol, voleybol, kayak gibi ani durmalı sporlarda karşılaşılan bu yaralanmalar, aynı zamanda kazalarla da meydana gelebilir. Arka çapraz bağ yaralanmalarında tedavi ön çapraz bağ yaralanmalarına benzerdir. İç yan bağ ve dış yan bağ yaralanmaları ise ameliyatsız yöntemlerle tedavi edilebilir. Bu bağların tek başına yaralandığı durumlarda bir süre koltuk değneği ve dizlik kullanıp üzerine yük vermeme, ardından fizik tedavi şeklinde bir yaklaşımla bağların iyileşmesini sağlayabilir. Ancak birden fazla bağın yaralandıysa ameliyat daha gerekli hale gelir. Çoklu bağ yaralanmaları dediğimiz bu tabloda ön çapraz bağ ile birlikte iç yan bağ dış yan bağ ya da arka çapraz bağ birlikte yaralanabilir; ya da tüm bağlar yırtılıp kopabilir. Böyle bir durumda kompleks bir cerrahi müdahale ile bütün bağların tamiri gereklidir.
Patella-Kapak kemiği hastalıkları: Dizin ön tarafında bulunan, patella dediğimiz kapak kemiği, birçok hastalık kaynağı olarak dizde ciddi ağrı ve şikayetlere sebep olabilir. Patellanın çıkıkları, kırıkları, yerinden kaymaları ve kıkırdak hasarları en sık karşımıza çıkan problemlerindendir.
Patellar kondromolazi denen kapak kemiğinin iç yüzündeki kıkırdak yüzeyde aşınma, yumuşama, yıpranma diye tarif edebileceğimiz rahatsızlık, ortopedi polikliniklerine diz ağrısı ve diz yakınmaları ile gelen hastaların, en sık tanısıdır. Bu rahatsızlıkta dizin ön tarafında ağrı, merdiven inme ve çıkmada güçlük, çömelmede güçlük gibi bulgular görünür. Bazen bu bulgular hastanın günlük aktivitelerini bile kısıtlayacak düzeyde olur. Patellar kondromolazi dediğimiz bu rahatsızlığın temel tedavi şekli ameliyatsız yöntemlerdir. Birden fazla tedavi yöntemi birleştirilerek başarı elde etmek bu hastaların çoğunda mümkündür. Belli süre ile yapılacak bazı egzersizler, bazı diz eklemi içi enjeksiyon yöntemleri, bazı yasaklar, ağızdan alınacak bazı ilaçlar, kilo verme gibi tedavi yöntemleri ve önlemler hastaların %80’inde olumlu sonuç verebilir. Maksimum başarıyı elde etmek için bu tedavi yöntemlerinin tamamını aynı anda uygulamak daha iyi olacaktır. Kapak kemiği ile ilgili bir diğer problem ise kapak kemiğinin çıkıklarıdır. Yapısal ya da travma sonucu kapak kemiği çıkıkları ile karşılaşılabilir. Bu çıkıkların tedavisi ise genellikle ameliyat gerektirir.